Trước tình trạng doanh nghiệp trả giá cao để trúng đấu giá quyền khai thác khoáng sản nhưng sau đó từ chối nhận kết quả, chấp nhận mất tiền đặt trước, tỉnh Quảng Ngãi kiến nghị nghiên cứu tăng tỷ lệ tiền đặt trước, đồng thời xem xét áp dụng chế tài hạn chế doanh nghiệp vi phạm tham gia các phiên đấu giá tiếp theo.
Ông Nguyễn Thanh Mân - Giám đốc Sở Công Thương tỉnh Quảng Ngãi - cho biết, đơn vị đang rà soát các quy định pháp luật để tham mưu UBND tỉnh xem xét xử lý tình trạng doanh nghiệp trúng đấu giá quyền khai thác khoáng sản nhưng sau đó từ chối nhận kết quả, chấp nhận mất tiền đặt trước.
Theo ông Mân, trong đợt đấu giá tháng 9 vừa qua, tỉnh có 36 khu vực đấu giá thành công, gồm 19 mỏ cát, 6 mỏ đá, 10 mỏ đất và một mỏ sét. Tuy nhiên, sau khi trúng đấu giá một mỏ cát, một doanh nghiệp đã từ chối nhận kết quả với lý do giá trúng quá cao và có sai sót trong quá trình đấu giá.

Tỉnh Quảng Ngãi kiến nghị nghiên cứu tăng tỷ lệ tiền đặt trước khi doanh nghiệp tham gia đấu giá quyền khai thác khoáng sản
Về chế tài đối với doanh nghiệp bỏ cọc, ông Mân cho biết Sở đang rà soát các quy định pháp luật để tham mưu UBND tỉnh xem xét xử lý. Trường hợp có đầy đủ căn cứ pháp lý, Sở sẽ đề xuất không cho doanh nghiệp vi phạm tham gia đấu giá quyền khai thác khoáng sản trong một thời gian nhất định.
Tại Báo cáo số 7834 ngày 14/11/2026 gửi Bộ Công Thương, Sở Công Thương Quảng Ngãi cũng thừa nhận thực tế vẫn xảy ra tình trạng một số tổ chức tham gia đấu giá với mức giá rất cao nhưng sau đó chấp nhận mất tiền đặt trước, ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động đấu giá. Từ thực tế này, Sở kiến nghị Bộ Công Thương nghiên cứu tăng tỷ lệ tiền đặt trước đối với hoạt động đấu giá quyền khai thác khoáng sản nhằm hạn chế tình trạng doanh nghiệp đấu giá rồi bỏ cọc.
Siết điều kiện tham gia, ngăn tình trạng đầu cơ mỏ khoáng sản
Dưới góc độ quản lý thị trường vật liệu xây dựng, việc doanh nghiệp trả giá cao bất thường rồi từ chối kết quả đấu giá không chỉ làm giảm tính minh bạch, hiệu quả của hoạt động đấu giá mà còn tiềm ẩn nguy cơ gây xáo trộn kế hoạch khai thác, cung ứng khoáng sản tại địa phương. Đáng chú ý, nếu tình trạng này diễn ra phổ biến, các khu vực mỏ có thể bị chậm đưa vào khai thác, làm giảm nguồn cung vật liệu, nhất là cát, đá và đất san lấp phục vụ các dự án đầu tư xây dựng.
Theo ý kiến chuyên gia, tăng tỷ lệ tiền đặt trước là giải pháp cần thiết để nâng cao trách nhiệm của tổ chức tham gia đấu giá, nhưng không nên xem đây là biện pháp duy nhất. Cơ quan quản lý cần kết hợp kiểm tra năng lực tài chính, kinh nghiệm khai thác, phương án tổ chức sản xuất và khả năng thực hiện nghĩa vụ sau khi trúng đấu giá. Việc đánh giá năng lực thực chất sẽ giúp hạn chế tình trạng doanh nghiệp tham gia đấu giá với mục đích đầu cơ, đẩy giá hoặc tạo lợi thế cạnh tranh không lành mạnh.
Bên cạnh đó, cần nghiên cứu cơ chế kiểm soát những trường hợp trả giá tăng đột biến so với giá khởi điểm, có dấu hiệu bất thường so với giá trị tài nguyên, điều kiện khai thác và hiệu quả kinh tế của mỏ. Quy trình đấu giá phải bảo đảm công khai, minh bạch, đồng thời có cơ chế xác minh, xử lý kịp thời những dấu hiệu thông đồng, thao túng hoặc lợi dụng kẽ hở trong quy chế đấu giá.
Một vấn đề khác cần được chú trọng là trách nhiệm của doanh nghiệp sau khi trúng đấu giá. Cơ quan chức năng cần theo dõi chặt chẽ thời hạn hoàn thiện hồ sơ, thực hiện nghĩa vụ tài chính, lập thủ tục đất đai, môi trường và xin cấp giấy phép khai thác. Đối với doanh nghiệp chậm triển khai không có lý do chính đáng, cần áp dụng chế tài tương ứng, tránh tình trạng trúng đấu giá nhưng không đưa mỏ vào hoạt động, gây lãng phí tài nguyên và ảnh hưởng đến kế hoạch cung ứng vật liệu xây dựng.
Theo dõi tiến độ đưa mỏ vào khai thác, bảo đảm nguồn cung vật liệu xây dựng
Theo lãnh đạo Sở Công Thương Quảng Ngãi, việc một doanh nghiệp từ chối kết quả đấu giá vừa qua chưa ảnh hưởng đến nguồn cung trên địa bàn tỉnh. “Qua rà soát, nguồn cung vật liệu xây dựng từ các mỏ đang hoạt động tại Quảng Ngãi hiện cơ bản ổn định, chưa chịu tác động từ đợt đấu giá vừa qua”, ông Mân nói.
Tuy nhiên, Sở Công Thương đang nghiên cứu giải pháp đẩy nhanh tiến độ đưa các mỏ vào khai thác, tránh tình trạng doanh nghiệp đã có mỏ đang hoạt động tiếp tục trúng đấu giá mỏ mới nhưng kéo dài thời gian triển khai, qua đó duy trì hoặc đẩy giá vật liệu từ các mỏ hiện có.
Cơ quan quản lý sẽ theo dõi tiến độ thực hiện các thủ tục sau đấu giá để kịp thời xem xét, xử lý trường hợp vi phạm. Đối với những trường hợp vi phạm từ hai lần trở lên, Sở sẽ xem xét chuyển cơ quan công an xử lý.
Về lâu dài, việc hoàn thiện cơ chế đấu giá quyền khai thác khoáng sản cần hướng tới mục tiêu lựa chọn được doanh nghiệp có đủ năng lực tài chính, kỹ thuật và trách nhiệm để khai thác tài nguyên hiệu quả. Các giải pháp về tiền đặt trước, điều kiện tham gia, chế tài bỏ cọc và giám sát tiến độ khai thác cần được triển khai đồng bộ, qua đó hạn chế đầu cơ tài nguyên, bảo đảm nguồn cung khoáng sản và góp phần ổn định giá vật liệu xây dựng trên thị trường.
Nguồn tham khảo: Baotienphong
Build.Data




