Xác định giới hạn chịu lửa theo TCVN 9311-1:2024 – Yêu cầu cốt lõi trong thiết kế công trình an toàn cháy nổ

Giới hạn chịu lửa phản ánh khả năng của các bộ phận công trình như sàn, tường, vách, cột... trong việc duy trì chức năng kết cấu trong một khoảng thời gian xác định khi tiếp xúc với lửa. Thời gian này được xác định thông qua thử nghiệm theo điều kiện tiêu chuẩn và được phân cấp thành các bậc chịu lửa, giúp xác định các yêu cầu phòng cháy chữa cháy (PCCC) phù hợp với từng loại công trình hoặc khu vực cháy (khoang cháy).

Việc phân cấp rõ ràng giúp thiết kế hệ thống PCCC đồng bộ và hiệu quả hơn ngay từ giai đoạn đầu của dự án.

Theo TCVN 9311-1:2024 do Bộ Khoa học và Công nghệ ban hành, vật liệu và phương pháp thi công mẫu thử phải đại diện cho thực tế sử dụng tại công trình. Mẫu thử phải phản ánh đúng kết cấu hoàn thiện, bao gồm cả bề mặt và hệ thống mối nối. Bất kỳ điều chỉnh nào khi lắp đặt mẫu thử vào khung đỡ hoặc khung ngăn biến dạng đều phải được mô tả đầy đủ trong báo cáo thử nghiệm và không ảnh hưởng đáng kể đến kết quả.

Mẫu thử cần đạt kích thước thực tế, hoặc theo kích thước tiêu chuẩn nếu không thể. Số lượng mẫu thử tối thiểu là một mẫu cho mỗi điều kiện thử nghiệm. Với các kết cấu không đối xứng, mẫu phải được thử với lửa ở cả hai mặt nếu cần thiết.

Trước khi thử, mẫu phải đạt trạng thái ổn định về độ ẩm và nhiệt độ – thông thường là 50% độ ẩm tương đối và 23°C. Nếu mẫu có khả năng hấp thụ ẩm, cần đảm bảo điều kiện cân bằng trước khi đưa vào thử nghiệm.

Người đặt hàng phải cung cấp đầy đủ mô tả cấu tạo, bản vẽ, danh mục thành phần và quy trình lắp đặt cho phòng thí nghiệm để kiểm tra tính phù hợp. Trường hợp không xác minh được toàn bộ chi tiết, mọi giả định phải được ghi rõ trong báo cáo.

Cảm biến áp suất và dụng cụ đo biến dạng được lắp ở vị trí hợp lý, tránh ảnh hưởng bởi ngọn lửa trực tiếp hoặc khí thoát. Tính toàn vẹn được kiểm tra bằng miếng đệm bông hoặc cữ đo khe hở. Khung đỡ phải đủ cứng và các khe hở cần được lấp kín bằng vật liệu không biến dạng.

Với bộ phận chịu lực, tải trọng thử được đặt trước ít nhất 15 phút và duy trì trong suốt thời gian thử. Khi mẫu biến dạng, hệ thống gia tải phải phản ứng tức thời để giữ tải trọng ổn định. Nếu thử nghiệm kết thúc mà mẫu không bị phá hủy, phải mô tả rõ lý do dừng thử.

Giới hạn chịu lửa của mẫu thử là khoảng thời gian (tính bằng phút) mà các tiêu chí kỹ thuật được đáp ứng: tính toàn vẹn, tính cách nhiệt, và khả năng chịu lực. Trong đó, nếu khả năng chịu lực không đạt thì mặc định hai tiêu chí còn lại cũng không đạt. Quá trình thử nghiệm và kết quả phải được ghi nhận đầy đủ trong báo cáo, bao gồm cả quá trình làm mát (nếu có).

Xác định đúng giới hạn chịu lửa theo tiêu chuẩn không chỉ là yêu cầu kỹ thuật mà còn là yếu tố sống còn giúp công trình bền vững, an toàn hơn trước rủi ro cháy nổ.

VLXD.org (TH/ VietQ)