Giai đoạn 2026-2030, tỉnh Điện Biên dự kiến triển khai gần 60 dự án trọng điểm trên các lĩnh vực giao thông, đô thị, du lịch, thương mại và hạ tầng kỹ thuật. Theo tính toán của cơ quan chuyên môn, tổng nhu cầu vật liệu xây dựng thông thường phục vụ các dự án này khoảng 8,058 triệu m³ đá, 4,332 triệu m³ cát và hơn 10 triệu m³ đất đắp, san lấp.
Trong đó, hai dự án giao thông quy mô lớn gồm cao tốc Sơn La – Điện Biên – Cửa khẩu Tây Trang (giai đoạn 1) và dự án nâng cấp Quốc lộ 12 đoạn đến Cửa khẩu A Pa Chải chiếm tỷ trọng lớn nhất về nhu cầu vật liệu, với khoảng 3,2 triệu m³ đá, 600 nghìn m³ cát và 8,6 triệu m³ đất đắp. Đây là những công trình có ý nghĩa quan trọng trong việc hoàn thiện kết cấu hạ tầng giao thông, tăng cường kết nối vùng Tây Bắc với các cửa khẩu quốc tế, tạo động lực thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, thu hút đầu tư, mở rộng không gian phát triển và bảo đảm quốc phòng, an ninh khu vực biên giới.
Bên cạnh các dự án sử dụng vốn đầu tư công, nhiều dự án đầu tư ngoài ngân sách cũng đang được xúc tiến và triển khai như khu đô thị mới phía Tây Bắc phường Điện Biên Phủ, tổ hợp cáp treo kết hợp du lịch văn hóa - lịch sử Điện Biên Phủ, sân golf cùng nhiều khu đô thị, khu thương mại, nhà ở xã hội và các công trình dịch vụ khác. Việc đồng loạt triển khai các dự án này dự báo sẽ làm nhu cầu vật liệu xây dựng trên địa bàn tỉnh tiếp tục tăng cao trong những năm tới, đặc biệt đối với đá xây dựng, cát và đất san lấp phục vụ thi công nền móng, hạ tầng kỹ thuật.
Để chủ động nguồn cung, tỉnh Điện Biên đã rà soát, cập nhật quy hoạch khoáng sản làm vật liệu xây dựng thông thường. Hiện toàn tỉnh có 162 điểm mỏ khoáng sản được quy hoạch, trong đó có 76 điểm mỏ vật liệu xây dựng thông thường gồm 39 mỏ đá, 28 mỏ cát và 9 mỏ đất đắp.
Đến nay, đã có 33 điểm mỏ được cấp phép khai thác; 11 điểm mỏ hoàn thành đấu giá quyền khai thác và đang hoàn thiện các thủ tục để cấp phép hoạt động. Đồng thời, tỉnh đề xuất bổ sung thêm 15 điểm mỏ mới và mở rộng diện tích khai thác đối với 13 điểm mỏ hiện có nhằm tăng công suất khai thác, bảo đảm nguồn vật liệu phục vụ các công trình trọng điểm, hạn chế nguy cơ thiếu hụt hoặc biến động giá vật liệu trong quá trình triển khai dự án.
Theo tính toán của cơ quan chuyên môn, tổng khả năng cung cấp vật liệu xây dựng thông thường trong giai đoạn 2026-2030 ước đạt khoảng 77,7 triệu m³ đá, 4,575 triệu m³ cát và 56 triệu m³ đất đắp. So với tổng nhu cầu dự kiến, nguồn cung về cơ bản đáp ứng yêu cầu triển khai các công trình trên địa bàn tỉnh. Riêng đối với cát xây dựng, nguồn cung và nhu cầu ở mức tương đối sát nhau, do đó việc đưa các mỏ mới vào khai thác đúng tiến độ được xem là yếu tố quan trọng nhằm bảo đảm cân đối cung - cầu, tránh phát sinh tình trạng khan hiếm cục bộ trong thời gian cao điểm thi công.
Để tiếp tục chủ động nguồn cung trong thời gian tới, Sở Nông nghiệp và Môi trường Tỉnh Điện Biên đã xây dựng phương án đấu giá thêm các mỏ khoáng sản làm vật liệu xây dựng thông thường. Theo ông Lê Xuân Cảnh, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Tỉnh Điện Biên, Sở đã hoàn thành phương án đấu giá và sẽ trình các cấp có thẩm quyền để tổ chức đấu giá 6 mỏ khoáng sản trong thời gian tới. Trong đó có 3 mỏ đá với tổng trữ lượng khoảng 7 triệu m³, 2 mỏ cát có trữ lượng khoảng 160 nghìn m³ và 1 mỏ đất san lấp với trữ lượng khoảng 1 triệu m³. Sau khi hoàn thành đấu giá và cấp phép khai thác, các mỏ này sẽ bổ sung đáng kể nguồn vật liệu phục vụ các công trình trọng điểm, đồng thời góp phần ổn định thị trường vật liệu xây dựng trên địa bàn.
Hiện nay, Sở Nông nghiệp và Môi trường Tỉnh Điện Biên đang xây dựng cơ chế đặc thù về cấp mỏ vật liệu riêng cho từng dự án lớn như cao tốc Sơn La - Điện Biên - Cửa khẩu Tây Trang và dự án nâng cấp Quốc lộ 12 đến Cửa khẩu A Pa Chải. Theo đó, cơ quan chuyên môn sẽ phối hợp với các chủ đầu tư khảo sát, lựa chọn các điểm mỏ phù hợp, bảo đảm vừa đáp ứng tiến độ thi công, vừa khai thác hiệu quả tài nguyên khoáng sản, hạn chế tối đa tác động đến môi trường, hệ thống giao thông hiện hữu và đời sống người dân khu vực khai thác.
Theo lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường Tỉnh Điện Biên, cùng với việc đẩy nhanh cấp phép khai thác, tỉnh sẽ tăng cường quản lý hoạt động khai thác khoáng sản, giám sát việc thực hiện các quy định về bảo vệ môi trường, an toàn lao động và nghĩa vụ tài chính của các doanh nghiệp. Mục tiêu là bảo đảm hoạt động khai thác diễn ra đúng quy hoạch, đúng pháp luật, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội nhưng vẫn gắn với khai thác hợp lý, tiết kiệm tài nguyên và phát triển bền vững.
BuilData
