Kim tự tháp Giza - Người xưa sử dụng Vật liệu gì?
Giả thuyết về Kim tự tháp được xây dựng từ những khối đá khổng lồ do hàng nghìn nô lệ kéo lê từ mặt đất lên cao bằng một hệ thống các đường dốc đã không còn được chấp nhận. Giờ đây người ta lại hào hứng với một giả thuyết mới: Người Ai Cập cổ xây Kim tự tháp bằng... xi-măng.
Nói đúng hơn, đó là một dạng sơ khai của xi-măng được tạo nên từ hỗn hợp đá vôi, đất sét, vôi sống và nước. Lập luận đầy tính... bất khả thi này do Joseph Davidovits, Giám đốc Viện Geopolymer ở thành phố St. Quentin, Pháp đưa ra từ hơn 2 chục năm về trước - thời điểm mà khi nói ra, bất kỳ nhà nghiên cứu nào cũng phải bật cười như thể nghe chuyện... bịa.
Ngay cả giáo sư Michel Barsoum - chủ nhiệm khoa Khoa học vật liệu và xây dựng thuộc trường ĐH Drexel (Mỹ), một học giả đáng kính có nhiều công trình nghiên cứu trong lĩnh vực vật liệu xây dựng – khi đó cũng không khỏi nghi ngờ.
“Nếu quả thật Kim tự tháp được đúc khuôn thì nhân loại hàng trăm năm qua đã chẳng phải tốn chừng ấy công sức khám phá bí mật. Kết cấu như thế chỉ cần vài giờ soi bằng kính hiện vi điện tử là phát hiện dễ dàng”.
Để minh chứng cho sai lầm của giả thuyết, Barsoum định bụng tiến hành một nghiên cứu nho nhỏ kéo dài chừng 2 giờ đồng hồ. Ngờ đâu, cuộc hành trình đã kéo dài tất thảy gần 5 năm, với sự hợp tác của 1 sinh viên và 1 đồng nghiệp của ông ở Pháp.
Sau gần một năm rưỡi tiến hành quan sát bằng kính hiển vi điện tử và thử nghiệm, Barsoum và nhóm nghiên cứu rổt cuộc đã đi tới 1 số kết luận đáng giá: cấu trúc nhỏ nhất ở mặt trong và ngoài của những phiến đá Kim tự tháp không đồng nhất với đá vôi tự nhiên; thêm nữa, chất kết dính – tạm gọi là xi-măng – kết nối công trình đá có thể là silicon dioxide hoặc khoáng silicate giàu calcium và magnesium.
Những phiến đá này cũng có hàm lượng nước khá cao – một điều không bình thường chút nào đối với loại đá vôi tự nhiên vốn rất khô tại cao nguyên Giza. Chưa hết, giai đoạn xi-măng hóa trên cả mặt trong và mặt ngoài của đá bao quanh Kim tự tháp đều không có định dạng, nói cách khác nguyên tử của chúng không sắp xếp theo trình tự hoặc chu kỳ thông thường. Trong khi đó, các loại đá trầm tích như đá vôi hiếm khi có kết cấu không định dạng.
Tóm lại, các mẫu đá được tìm thấy trong kim tự tháp không tồn tại bất cứ nơi đâu trong tự nhiên. “Do đó kết luận những khối đá xây Kim tự tháp được đúc từ đá vôi thật không hợp lý chút nào”.
Chứng cớ khoa học dường như vẫn chưa đủ, Barsoum đã chỉ ra thêm một số lý do khẳng định việc xây dựng Kim tự tháp hoàn toàn bằng việc đục đẽo đá vôi là điều không thể.
Cho đến nay, các nhà nghiên cứu Ai Cập cổ đại vẫn không làm cách nào tìm ra giải đáp cho bí ẩn: Làm cách nào những phiến đá khổng lồ có thể ghép nối với nhau quá hoàn hảo đến vậy, đến mức không một sợi tóc nào có thể lọt qua? Và tại sao, bên cạnh hàng triệu tấn đá chạm khắc tuyệt đẹp, người ta không thể tìm thấy bất kỳ dụng cụ bằng đồng nào trên khắp cao nguyên Giza?
Nghiên cứu của Barsoum mặc dù không thể trả lời tất cả nhưng vẫn làm sáng tỏ được vài điều: ví dụ nếu không dùng kỹ thuật đúc xi-măng, việc xây dựng đỉnh tháp gần như là không thể bởi khó làm cách nào mà kéo được đá lên đỉnh cao. Thêm nữa, giả thuyết đúc xi-măng cũng phần nào giải thích vì sao các phiến đá có thể kết nối nhau vừa khít đến thế.
Ngay cả giáo sư Michel Barsoum - chủ nhiệm khoa Khoa học vật liệu và xây dựng thuộc trường ĐH Drexel (Mỹ), một học giả đáng kính có nhiều công trình nghiên cứu trong lĩnh vực vật liệu xây dựng – khi đó cũng không khỏi nghi ngờ.
“Nếu quả thật Kim tự tháp được đúc khuôn thì nhân loại hàng trăm năm qua đã chẳng phải tốn chừng ấy công sức khám phá bí mật. Kết cấu như thế chỉ cần vài giờ soi bằng kính hiện vi điện tử là phát hiện dễ dàng”.
Để minh chứng cho sai lầm của giả thuyết, Barsoum định bụng tiến hành một nghiên cứu nho nhỏ kéo dài chừng 2 giờ đồng hồ. Ngờ đâu, cuộc hành trình đã kéo dài tất thảy gần 5 năm, với sự hợp tác của 1 sinh viên và 1 đồng nghiệp của ông ở Pháp.
Sau gần một năm rưỡi tiến hành quan sát bằng kính hiển vi điện tử và thử nghiệm, Barsoum và nhóm nghiên cứu rổt cuộc đã đi tới 1 số kết luận đáng giá: cấu trúc nhỏ nhất ở mặt trong và ngoài của những phiến đá Kim tự tháp không đồng nhất với đá vôi tự nhiên; thêm nữa, chất kết dính – tạm gọi là xi-măng – kết nối công trình đá có thể là silicon dioxide hoặc khoáng silicate giàu calcium và magnesium.
Những phiến đá này cũng có hàm lượng nước khá cao – một điều không bình thường chút nào đối với loại đá vôi tự nhiên vốn rất khô tại cao nguyên Giza. Chưa hết, giai đoạn xi-măng hóa trên cả mặt trong và mặt ngoài của đá bao quanh Kim tự tháp đều không có định dạng, nói cách khác nguyên tử của chúng không sắp xếp theo trình tự hoặc chu kỳ thông thường. Trong khi đó, các loại đá trầm tích như đá vôi hiếm khi có kết cấu không định dạng.
Tóm lại, các mẫu đá được tìm thấy trong kim tự tháp không tồn tại bất cứ nơi đâu trong tự nhiên. “Do đó kết luận những khối đá xây Kim tự tháp được đúc từ đá vôi thật không hợp lý chút nào”.
Mũi tên chỉ lỗ hình trứng giữa 2 mảng khối chắc nặng ở phía bắc kim tự tháp Senefru Bent (Ảnh: LiveScience)
Chứng cớ khoa học dường như vẫn chưa đủ, Barsoum đã chỉ ra thêm một số lý do khẳng định việc xây dựng Kim tự tháp hoàn toàn bằng việc đục đẽo đá vôi là điều không thể.
Cho đến nay, các nhà nghiên cứu Ai Cập cổ đại vẫn không làm cách nào tìm ra giải đáp cho bí ẩn: Làm cách nào những phiến đá khổng lồ có thể ghép nối với nhau quá hoàn hảo đến vậy, đến mức không một sợi tóc nào có thể lọt qua? Và tại sao, bên cạnh hàng triệu tấn đá chạm khắc tuyệt đẹp, người ta không thể tìm thấy bất kỳ dụng cụ bằng đồng nào trên khắp cao nguyên Giza?
Nghiên cứu của Barsoum mặc dù không thể trả lời tất cả nhưng vẫn làm sáng tỏ được vài điều: ví dụ nếu không dùng kỹ thuật đúc xi-măng, việc xây dựng đỉnh tháp gần như là không thể bởi khó làm cách nào mà kéo được đá lên đỉnh cao. Thêm nữa, giả thuyết đúc xi-măng cũng phần nào giải thích vì sao các phiến đá có thể kết nối nhau vừa khít đến thế.
Cù Xuân Bách (Sưu tầm)
