Giá cát tăng ảnh hưởng thế nào đến thị trường tiêu thụ xi măng?

Ghi nhận cho thấy từ đầu tháng 05/2025 đến nay giá cát xây dựng ở nhiều tỉnh thành đã tăng 5% – 10 % so với cuối 2024, phổ biến 140 000 – 400 000 đồng/m³. Đặc biệt ở “điểm nóng” Quảng Nam – Đà Nẵng vọt lên 700 000 – 800 000 đồng/m³, thậm chí có nơi lên đến cả 1.000.000 đồng/m³.
 

Giá cát tăng không chỉ đẩy chi phí xây dựng mà còn trực tiếp “khóa van” tiêu thụ xi măng

Nhiều địa phương chỉ còn 1 mỏ cát hoạt động hoặc phải nhập cát liên tỉnh; Thanh Hóa là ví dụ điển hình khi 28/30 mỏ tạm dừng, gây đội chi phí vận chuyển và đình trệ dự án xây dựng.

Báo cáo của Viện Kinh tế Xây dựng cho thấy giá cát và đá xây dựng đã tăng 0,29 – 1,3% chỉ trong tháng 5, sau khi tăng tương tự trong tháng 4.

Giá cát tăng đã làm chi phí bê tông thương phẩm tăng 10% - 15% dẫn đến việc nhà thầu phải tạm dừng hoặc cắt khối lượng đặt hàng. Trong khi đó các trạm trộn bê tông phải ngừng hoặc giảm công suất, dẫn tới giảm nhu cầu clinker/xi măng bao, rời.

Chưa hết, giá cát xây dựng leo thang còn kéo theo hiệu ứng dây chuyền: đội giá bê tông, trì hoãn dự án và khiến tiêu thụ xi măng tháng 05/2025 giảm sâu hơn 20%.

Chính đợt “sốt” cát 2025 đang tạo cú sốc chi phí tạm thời cho bê tông thương phẩm và gián tiếp ghìm đà tăng trưởng của xi măng nội địa. Tuy nhiên, nhờ dư thừa công suất nghiền 120 triệu tấn và triển vọng xuất khẩu ổn định, ngành xi măng Việt Nam vẫn giữ được thế cân bằng.

Thực tế cho thấy, giá cát tăng không làm giá xi măng lập tức biến động, nhưng lại kéo giãn tiến độ công trình và bào mòn sức mua, khiến sản lượng tiêu thụ xi măng ngắn hạn bị “nén” xuống. Đồng thời, nó mở ra cơ hội tái cấu trúc chuỗi giá trị – thúc đẩy cát nhân tạo và các giải pháp bê tông tối ưu hoá xi măng.

Doanh nghiệp xi măng cần chủ động tham gia sâu hơn vào “cuộc chơi cát” để vừa bảo vệ đầu ra, vừa mở kênh doanh thu mới trong một thị trường ngày càng cạnh tranh. Đồng thời cần linh hoạt xoay xở chi phí, phát triển sản phẩm thích ứng (cát nhân tạo, xi măng giảm clinker) và bám sát tiến độ giải ngân để nắm cơ hội bật tăng nửa cuối năm.

Các chuyên gia ngành xây dựng nhận định: Mặc dù nhu cầu bị “nén” ngắn hạn, cánh cửa phục hồi vẫn rộng từ quý III/2025 nếu bài toán cát và thủ tục đầu tư công được gỡ, cộng thêm lực đẩy xuất khẩu.

Khi nguồn cung cát được khơi thông và các giải pháp vật liệu thay thế tăng tốc, thị trường dự kiến ổn định trở lại vào cuối năm, song biên lợi nhuận toàn chuỗi sẽ “mỏng” hơn, buộc doanh nghiệp phải tối ưu cấp phối, chuỗi cung ứng và mô hình hợp đồng.

BÀI CÙNG CHỦ ĐỀ:
>> Giá cát xây dựng tăng gần gấp đôi so với đầu tháng 5
>> TP Hà Nội: Giá cát tăng cao
>> Hòa Bình: Giá cát tăng cao chưa có dấu hiệu hạ nhiệt
>> Bắc Ninh: Giá cát tăng đột biến
>> Cát tự nhiên tăng giá cao mở ra cơ hội phát triển cát nhân tạo

Buildata