Trong bối cảnh ngành xây dựng hiện chiếm tỷ trọng lớn trong tổng lượng phát thải carbon toàn cầu, nhiều quốc gia đã đẩy mạnh sử dụng công nghệ sản xuất các loại xi măng phát thải thấp, xi măng tái chế và xi măng sử dụng nhiên liệu thay thế nhằm bảo vệ môi trường.
Việc tiên phong đạt được Tuyên bố Sản phẩm Môi trường (EPD) tiếp tục khẳng định tầm nhìn chiến lược và cam kết phát triển bền vững của Xi Măng Xuân Thành.
Theo nhiều nghiên cứu quốc tế, ngành xi măng hiện đóng góp khoảng 7–8% tổng lượng phát thải CO₂ toàn cầu do quá trình nung clinker và tiêu thụ năng lượng hóa thạch trong sản xuất. Trước áp lực từ các cam kết trung hòa carbon và yêu cầu phát triển kinh tế tuần hoàn, các doanh nghiệp vật liệu xây dựng đang chuyển dịch mạnh sang các dòng sản phẩm thân thiện môi trường, ứng dụng công nghệ sản xuất hiện đại nhằm giảm tiêu hao năng lượng và hạn chế phát thải. Trong đó nổi bật là công nghệ sản xuất xi măng xanh.
Các công nghệ sản xuất xi măng xanh hiện nay tập trung vào ba hướng chính. Thứ nhất là giảm tỷ lệ clinker trong xi măng bằng cách sử dụng các phụ gia khoáng như tro bay, xỉ lò cao nghiền mịn, đá vôi hoặc đất sét nung hoạt tính. Giải pháp này giúp giảm đáng kể lượng CO₂ phát sinh trong quá trình sản xuất nhưng vẫn bảo đảm chất lượng và độ bền công trình. Thứ hai là sử dụng nhiên liệu thay thế như rác thải công nghiệp, sinh khối, chất thải rắn đã qua xử lý để thay thế than đá trong lò nung, từ đó giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch. Thứ ba là ứng dụng công nghệ hiện đại nhằm tối ưu hóa tiêu thụ năng lượng, tận dụng nhiệt thải để phát điện và triển khai các hệ thống thu hồi, lưu trữ carbon (CCUS).
Bên cạnh đó, xu hướng kinh tế tuần hoàn cũng đang thúc đẩy việc tái chế vật liệu xây dựng và tận dụng phế thải công nghiệp trong sản xuất xi măng. Nhiều doanh nghiệp đã đầu tư dây chuyền hiện đại để tái sử dụng tro xỉ nhiệt điện, xỉ thép và các loại chất thải vô cơ khác làm nguyên liệu đầu vào, vừa giảm áp lực môi trường vừa tiết kiệm tài nguyên thiên nhiên.
Tại châu Âu, Mỹ, Nhật Bản hay Hàn Quốc, nhiều nhà sản xuất đã tăng cường sử dụng phụ gia khoáng như tro bay, xỉ lò cao nghiền mịn, đất sét nung hoạt tính để thay thế một phần clinker – thành phần phát thải carbon cao nhất trong xi măng truyền thống. Đồng thời, các công nghệ tận dụng chất thải công nghiệp, rác thải sinh hoạt làm nhiên liệu thay thế cũng được triển khai rộng rãi nhằm giảm phụ thuộc vào than đá và tối ưu tài nguyên.
Tại khu vực châu Á, nhu cầu xây dựng hạ tầng và đô thị hóa tiếp tục gia tăng mạnh, kéo theo áp lực lớn về môi trường. Vì vậy, phát triển xi măng xanh không chỉ là xu hướng mà đang trở thành yêu cầu tất yếu để cân bằng giữa tăng trưởng kinh tế và mục tiêu bảo vệ khí hậu. Các chuyên gia nhận định rằng trong tương lai, những doanh nghiệp tiên phong đầu tư công nghệ tiết kiệm năng lượng, giảm clinker, sử dụng nguyên liệu tái chế và tối ưu phát thải sẽ có lợi thế cạnh tranh lớn trên thị trường toàn cầu.
Trung Quốc được xem là quốc gia sử dụng và sản xuất xi măng xanh lớn nhất thế giới nhờ quy mô xây dựng khổng lồ, nhu cầu phát triển hạ tầng rất cao và chiến lược giảm phát thải carbon trong ngành vật liệu xây dựng. Quốc gia này đã đầu tư mạnh vào các công nghệ sản xuất xi măng ít phát thải như tận dụng tro bay, xỉ lò cao, nhiên liệu thay thế và công nghệ thu giữ carbon nhằm giảm lượng khí CO₂ phát sinh trong quá trình sản xuất clinker – thành phần gây phát thải lớn nhất của xi măng truyền thống.
Tại Việt Nam, Xi Măng Xuân Thành tiếp tục khẳng định vị thế tiên phong khi các sản phẩm xi măng và clinker chính thức đạt Tuyên bố Sản phẩm Môi trường - EPD (Environmental Product Declaration). Từ nền tảng dây chuyền, công nghệ hiện đại hàng đầu thế giới, thân thiện với môi trường, Xi Măng Xuân Thành đã chủ động tiên phong thực hiện Tuyên bố Sản phẩm Môi trường cho các sản phẩm xi măng và clinker.
Tuyên bố EPD doanh nghiệp đạt được do EPD International AB - Tổ chức quốc tế uy tín, giàu kinh nghiệm triển khai EPD có trụ sở tại Thụy Điển phê duyệt và công bố trên Hệ thống EPD® quốc tế. Tuyên bố độc lập này giúp Xi Măng Xuân Thành minh bạch toàn diện dữ liệu về tác động môi trường theo phương pháp đánh giá vòng đời sản phẩm - LCA (từ khai thác nguyên liệu, sản xuất, vận chuyển, sử dụng đến loại bỏ) và tuân thủ tiêu chuẩn quốc tế ISO 14025.
Việc thúc đẩy sản xuất và sử dụng xi măng xanh được xem là một giải pháp quan trọng nhằm hiện thực hóa cam kết phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050. Đây đồng thời cũng là cơ hội để ngành xi măng nâng cao năng lực cạnh tranh, tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng vật liệu xây dựng xanh trong khu vực và trên thế giới.
Buildata
