Các công nghệ xây dựng thế hệ mới như xây dựng lắp ghép (Precast), xây dựng mô-đun (Modular Construction), phương pháp DfMA (Design for Manufacturing and Assembly), nhà thép tiền chế, vật liệu panel nhẹ hay công nghệ in bê tông 3D đang tạo ra bước chuyển lớn cho ngành xây dựng. Không chỉ giúp rút ngắn từ 30-60% thời gian thi công, các giải pháp này còn góp phần giảm đáng kể lượng chất thải xây dựng, tiết kiệm vật liệu, giảm phát thải carbon và thúc đẩy mô hình kinh tế tuần hoàn ngay từ giai đoạn thiết kế đến thi công.
Trong bối cảnh Phú Quốc được lựa chọn là nơi đăng cai Tuần lễ Cấp cao APEC 2027 với hàng loạt công trình quy mô lớn cần hoàn thành trong thời gian ngắn, việc ứng dụng các công nghệ xây dựng thế hệ mới được xem là một trong những giải pháp quan trọng để vừa đáp ứng tiến độ, vừa bảo đảm chất lượng và các tiêu chí phát triển bền vững.
Hiện Tập đoàn Sun Group đang triển khai nhiều dự án trọng điểm phục vụ APEC 2027 như Trung tâm Hội nghị APEC, Nhà biểu diễn đa năng, mở rộng Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc cùng hệ thống khách sạn, khu nghỉ dưỡng và hạ tầng du lịch đồng bộ.
Theo đại diện chủ đầu tư, thay vì chỉ mở rộng quy mô thi công hay tăng số lượng nhân công, doanh nghiệp lựa chọn thay đổi ngay từ phương thức xây dựng. Trọng tâm là nghiên cứu và ứng dụng các công nghệ có khả năng giảm phụ thuộc vào nguồn cung vật liệu truyền thống, gia tăng tỷ lệ cấu kiện sản xuất sẵn, chuẩn hóa quy trình thi công và rút ngắn tối đa thời gian triển khai tại công trường.
Bên cạnh các giải pháp đã được áp dụng như hệ cốp pha Gangform, ván khuôn nhôm hay kết cấu bê tông ứng lực, tập đoàn cũng đang làm việc với nhiều doanh nghiệp công nghệ, đơn vị tư vấn và tổ chức nghiên cứu trong và ngoài nước để đưa các giải pháp xây dựng tiên tiến vào hệ sinh thái phát triển dự án.
Một trong những công nghệ được Sun Group ưu tiên nghiên cứu là Modular Construction – mô hình được ví như "lắp ráp LEGO" trong xây dựng. Đây là bước phát triển cao hơn của phương pháp xây dựng tiền chế, trong đó các không gian chức năng như phòng khách sạn, phòng vệ sinh, khu kỹ thuật hoặc từng module công trình được sản xuất gần như hoàn chỉnh trong nhà máy, kiểm định chất lượng trước khi vận chuyển đến công trường để lắp ghép.
Nhờ phần lớn công việc được thực hiện trong môi trường sản xuất công nghiệp, thời gian thi công tại hiện trường có thể rút ngắn từ 30-60%, đồng thời giảm đáng kể tiếng ồn, bụi, chất thải xây dựng cũng như số lượng nhân công phải làm việc trực tiếp ngoài công trường. Việc tiêu chuẩn hóa các module cũng giúp công trình có chất lượng đồng đều, dễ bảo trì, nâng cấp hoặc mở rộng trong tương lai.
Song hành với mô hình mô-đun là DfMA (Design for Manufacturing and Assembly) – phương pháp thiết kế hướng tới sản xuất và lắp ráp. Ngay từ giai đoạn thiết kế, các cấu kiện được tối ưu hóa để có thể sản xuất hàng loạt trong nhà máy với độ chính xác cao trước khi vận chuyển đến công trường. Cách tiếp cận này giúp giảm các công đoạn thủ công, hạn chế sai số trong thi công, tăng khoảng 60% năng suất lao động và rút ngắn khoảng 30% tiến độ xây dựng.
Không chỉ hướng đến mục tiêu "xây nhanh", các công nghệ mà Sun Group nghiên cứu còn góp phần thay đổi tư duy phát triển dự án theo hướng xanh và bền vững. Việc giảm thi công ướt, giảm vận chuyển vật liệu rời, hạn chế hao hụt nguyên vật liệu và tái sử dụng nhiều cấu kiện giúp giảm đáng kể lượng phát thải carbon trong toàn bộ vòng đời công trình.
Một trong những giải pháp quan trọng là mở rộng ứng dụng nhà thép tiền chế. Thay vì gia công từng cấu kiện ngay tại công trường, toàn bộ hệ khung thép được sản xuất với độ chính xác cao trong nhà máy rồi vận chuyển đến để lắp dựng.
Mô hình này đặc biệt phù hợp với các công trình có khẩu độ lớn như trung tâm hội nghị, nhà biểu diễn, khách sạn hay nhà hàng. Không chỉ rút ngắn đáng kể thời gian thi công, kết cấu thép tiền chế còn giúp giảm khối lượng móng nhờ trọng lượng nhẹ hơn so với nhiều giải pháp truyền thống, đồng thời giảm lượng vật liệu phát sinh và chất thải xây dựng tại công trường.
Song song với kết cấu thép tiền chế, nhiều loại panel vật liệu nhẹ cũng đang được nghiên cứu nhằm thay thế phương pháp xây gạch truyền thống. Mỗi tấm panel có thể thay thế hàng chục đến hàng trăm viên gạch, giúp giảm đáng kể tải trọng công trình, tăng khả năng cách âm, cách nhiệt, đồng thời rút ngắn thời gian thi công do giảm nhiều công đoạn xây, trát thủ công. Việc sử dụng panel còn góp phần giảm nhu cầu lao động phổ thông, phù hợp với xu hướng cơ giới hóa và công nghiệp hóa ngành xây dựng.
Bên cạnh đó, công nghệ in bê tông 3D cũng đang được nhiều quốc gia ứng dụng trong các công trình dân dụng và hạ tầng. Công nghệ này cho phép in trực tiếp các cấu kiện hoặc toàn bộ hạng mục công trình theo mô hình thiết kế số, giảm đáng kể lượng vật liệu dư thừa, hạn chế cốp pha, tiết kiệm nhân công và rút ngắn thời gian thi công. Dù hiện mới ở giai đoạn nghiên cứu và thử nghiệm tại Việt Nam, đây được đánh giá là một trong những xu hướng có tiềm năng lớn đối với ngành xây dựng trong tương lai.
Theo các chuyên gia, khi kết hợp với mô hình BIM (Building Information Modeling), trí tuệ nhân tạo (AI) và hệ thống quản lý thi công số, các công nghệ xây dựng thế hệ mới sẽ tạo nên quy trình xây dựng khép kín từ thiết kế, sản xuất, vận chuyển đến lắp ráp. Điều này không chỉ giúp tối ưu tiến độ và chi phí mà còn nâng cao chất lượng công trình, giảm rủi ro trong thi công và góp phần xây dựng ngành xây dựng theo hướng thông minh, xanh và phát triển bền vững.
Với các dự án quy mô lớn có yêu cầu tiến độ cao như các công trình phục vụ APEC 2027 tại Phú Quốc, việc đầu tư nghiên cứu và ứng dụng các công nghệ xây dựng thế hệ mới được kỳ vọng sẽ tạo ra bước chuyển về năng suất, chất lượng và hiệu quả môi trường, đồng thời góp phần hình thành hệ sinh thái xây dựng hiện đại, tiệm cận các tiêu chuẩn quốc tế.
Buildata
