Ngày 30/7/2026, Bộ trưởng Bộ Xây dựng đã ban hành Thông tư số 61/2026/TT-BXD ban hành Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về công trình dân dụng - Phần 3: Công trình xây dựng sử dụng năng lượng hiệu quả (QCVN 04-3:2026/BXD). So với quy chuẩn trước đây, QCVN 04-3:2026/BXD tiếp cận theo hướng quản lý toàn diện hiệu quả sử dụng năng lượng của công trình, bao quát từ giai đoạn thiết kế, thi công đến vận hành. Thông tư có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01/02/2027.
Việc ban hành QCVN 04-3:2026/BXD nhằm hoàn thiện hệ thống quy chuẩn kỹ thuật quốc gia trong lĩnh vực xây dựng, nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng trong các công trình dân dụng, góp phần giảm tiêu thụ năng lượng, giảm phát thải khí nhà kính, tiết kiệm chi phí vận hành và thực hiện các mục tiêu phát triển bền vững, tăng trưởng xanh của Việt Nam.

Theo quy định, QCVN 04-3:2026/BXD quy định các yêu cầu kỹ thuật và yêu cầu quản lý bắt buộc phải tuân thủ trong quá trình thiết kế, xây dựng mới, cải tạo và vận hành đối với các công trình có tổng diện tích sàn từ 2.500 m² trở lên, thuộc các loại hoặc hỗn hợp các loại công trình gồm: văn phòng làm việc, khách sạn, bệnh viện, trường học, trung tâm thương mại và nhà chung cư.
So với quy chuẩn trước đây, QCVN 04-3:2026/BXD tiếp cận theo hướng quản lý toàn diện hiệu quả sử dụng năng lượng của công trình, bao quát từ giai đoạn thiết kế, thi công đến vận hành. Các quy định của quy chuẩn được áp dụng đối với 05 nhóm thành phần chính của công trình, gồm: Vỏ công trình; Hệ thống thông gió và điều hòa không khí; Hệ thống chiếu sáng; Các thiết bị sử dụng điện khác (bao gồm động cơ điện, hệ thống đun nước nóng, thang máy, thang cuốn); Kiểm soát hiệu quả năng lượng của công trình trong quá trình vận hành.
Đối với các công trình thực hiện cải tạo thuộc phạm vi điều chỉnh của QCVN 04-3:2026/BXD, các quy định về vỏ công trình, hệ thống thông gió và điều hòa không khí, hệ thống chiếu sáng và các thiết bị điện khác được áp dụng đối với các hạng mục, bộ phận được cải tạo. Riêng các quy định về kiểm soát hiệu quả năng lượng được áp dụng trong quá trình quản lý, vận hành công trình sau khi đưa vào sử dụng.
QCVN 04-3:2026/BXD thay thế QCVN 09:2017/BXD - Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về các công trình xây dựng sử dụng năng lượng hiệu quả, được ban hành kèm theo Thông tư số 15/2017/TT-BXD ngày 28/12/2017.
Để bảo đảm tính liên tục trong hoạt động đầu tư xây dựng, quy chuẩn cũng quy định các trường hợp chuyển tiếp. Theo đó, các dự án đầu tư xây dựng đã được phê duyệt; các dự án đã được cơ quan chuyên môn về xây dựng thông báo kết quả thẩm định Báo cáo nghiên cứu khả thi đầu tư xây dựng; hoặc các dự án đã trình cơ quan chuyên môn về xây dựng để thẩm định Báo cáo nghiên cứu khả thi đầu tư xây dựng (bao gồm cả trường hợp thẩm định điều chỉnh) trước ngày QCVN 04-3:2026/BXD có hiệu lực thì tiếp tục thực hiện theo quy định của QCVN 09:2017/BXD.
Mọi tổ chức, cá nhân tham gia các hoạt động liên quan đến đầu tư xây dựng, cải tạo, quản lý và vận hành các công trình thuộc phạm vi điều chỉnh của quy chuẩn, bao gồm lập, thẩm định, phê duyệt dự án, thiết kế, thi công, nghiệm thu, quản lý và khai thác công trình, đều có trách nhiệm tuân thủ các quy định của QCVN 04-3:2026/BXD.
Vụ Khoa học công nghệ, Môi trường và Vật liệu xây dựng (Bộ Xây dựng) chịu trách nhiệm tổ chức phổ biến, hướng dẫn triển khai và theo dõi việc áp dụng QCVN 04-3:2026/BXD đối với các cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan. Đồng thời, các cơ quan quản lý nhà nước về xây dựng các cấp có trách nhiệm kiểm tra, giám sát việc tuân thủ quy chuẩn trong hoạt động đầu tư xây dựng thuộc phạm vi quản lý theo quy định của pháp luật.
Việc ban hành QCVN 04-3:2026/BXD được kỳ vọng sẽ tạo cơ sở pháp lý đồng bộ để thúc đẩy việc thiết kế, xây dựng và vận hành các công trình sử dụng năng lượng hiệu quả, từng bước nâng cao chất lượng công trình, giảm chi phí sử dụng năng lượng, tăng hiệu quả khai thác công trình và góp phần thực hiện các cam kết của Việt Nam về sử dụng năng lượng tiết kiệm, hiệu quả và phát triển bền vững.
BuilData




