Hơn 80‑87% tổng sản lượng gạch toàn cầu thuộc về châu Á — cả gạch nung và
gạch không nung. Nhiều quốc gia như Trung Quốc, Ấn Độ, Bangladesh, Việt Nam, Pakistan… vẫn sản xuất hàng trăm tỷ viên gạch nung mỗi năm. Mặc dù gạch không nung có nhiều lợi thế về môi trường (không dùng đất nông nghiệp, không dùng nhiên liệu đốt), việc áp dụng loại gạch này ở châu Á đang rất hạn chế.
Ngay tại Trung Quốc, trước đây cũng chỉ có
gạch nung truyền thống, nhưng từ năm 1990 đã bắt đầu đưa ra kế hoạch phát triển vật liệu mới từng bước thay thế vật liệu cũ và hiện nay gạch không nung đã chiếm tới 60% tỉ trọng.
Sự ra đời của gạch không nung gắn liền với 3 mục tiêu chính: Giảm khai thác đất sét và bảo vệ tài nguyên thiên nhiên; Hạn chế ô nhiễm không khí từ quá trình nung gạch bằng than; Tận dụng phế thải công nghiệp như tro bay, xỉ thép, xỉ lò cao... để tái chế thành vật liệu xây dựng.
Các quốc gia sử dụng nhiều nhất
Ấn Độ: Chiếm hơn 1/6 tổng lượng gạch sản xuất mỗi năm nhờ công nghệ FaL‑G (Fly Ash‑Lime‑Gypsum) thân thiện môi trường. Hơn 20 triệu tấn fly‑ash đã được tận dụng khi sản xuất gạch mỗi năm.
Trung Quốc: Cùng với Ấn Độ, Trung Quốc là thị trường chủ lực về gạch không nung do có lượng lớn fly‑ash phát sinh từ nhiệt điện. Khu vực Châu Á – Thái Bình Dương chiếm ưu thế trong thị trường này, mà Trung Quốc là đầu tàu.
Bangladesh: Với hơn 8.000 nhà máy gạch, Bangladesh bắt đầu chuyển mạnh sang gạch không nung để cắt giảm khí thải CO₂ và bụi than tổ ong từ quá trình nung. .
Nepal: Đã áp dụng công nghệ sản xuất gạch Hàn Quốc để tăng hiệu quả gạch không nung, mặc dù mới ở giai đoạn khởi đầu nhưng là thị trường đang phát triển.
Việt Nam: Theo Đề án Phát triển Vật liệu xây không nung, số cơ sở sản xuất đã tăng lên khoảng 2.500–2.300 đơn vị, công suất thiết kế lên ~12–15 tỷ viên/năm, chiếm khoảng 25–35% thị phần vật liệu xây. Tuy nhiên, mức tiêu thụ thực tế giảm từ 4.8 tỷ viên (2019) xuống còn 2.8 tỷ viên (2023) vì chi phí cao, tập quán, và chất lượng công trình
Phù hợp với xu hướng phát triển bền vững
Gạch không nung – hay còn gọi là gạch bê tông, gạch AAC, gạch bê tông bọt – đang là xu hướng phát triển trong ngành xây dựng theo định hướng bền vững.
Khuyến khích bởi Chính phủ Việt Nam: Nhà nước đã ban hành nhiều chính sách thúc đẩy sử dụng vật liệu không nung trong các công trình xây dựng.
Ưu tiên trong công trình xanh, công trình công cộng: Góp phần đạt các tiêu chuẩn LEED, LOTUS về công trình thân thiện môi trường.
Có nhiều loại như: gạch bê tông cốt liệu, gạch bê tông khí chưng áp (AAC), gạch xi măng – cát ép,… phù hợp với từng mục đích sử dụng (xây tường, lát nền, tường chịu lực, cách nhiệt...).
Kết luận
Gạch không nung là giải pháp xây dựng hiện đại, giúp tiết kiệm chi phí, bảo vệ môi trường, đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật, và được Chính phủ khuyến khích sử dụng mạnh mẽ. Đây là vật liệu thay thế lý tưởng cho gạch nung truyền thống trong xu hướng xây dựng bền vững.
Tóm lại, sự ra đời của gạch không nung là hệ quả tất yếu của nhu cầu phát triển bền vững trong ngành xây dựng, hướng tới tiết kiệm tài nguyên, giảm phát thải và thân thiện với môi trường. Đây là xu thế vật liệu của hiện tại và tương lai.
BÀI CÙNG CHỦ ĐỀ:
>> Gạch không nung xuất hiện từ khi nào?
>> Các tiêu chuẩn kỹ thuật áp dụng cho gạch không nung
>> Những hạng mục phù hợp nhất nên sử dụng gạch không nung
>> Giải pháp kỹ thuật chống nứt tường xây bằng gạch không nung
>> Nhiều rào cản để gạch không nung dần thay thế gạch nung truyền thống